تبلیغات
علوم آزمایشگاهی ورودی90 - کشت ادرار
علوم آزمایشگاهی ورودی90
به وبلاگ علوم آزمایشگاهی ورودی 90 دانشگاه آزاد بروجرد خوش آمدید
کشت ادرار


عفونت ادراری ممکن  است در اثر عفونت مثانه یا میزنای اتفاق افتاده باشدبه حالتی که باکتری و عفونت از قسمت بالای بدن به قسمت پیشابراه انتقال پیدا کرده باشد عفونت پایین رونده و اگر قسمت خارجی دستگاه خروج ادرار عفونت پیداکرده باشد و درمان نشده و عفونت به قسمت های بالایی مانند مثانه و میزنای انتقال پیدا کرده باشد به این حالت عفونت بالارونده گفته می شود.

هنگامی که عفونت به پیشابراه و مثانه محدود است آن را سیستیتیس می نامند و اگر میزنای و لگنچه عفونی شده باشد آن را پیلیتیس گویند.التهاب و تخریب کورپوسکول های کلیوی را گلومرونفریت می نامند که به علت تخریب گلومرول و سطوحی از کپسول بومن ،ادرار بیمار مملو از کلبول های قرمز است .

عفونت قارچی مجاری ادرار را مشکل می توان ثابت کرد چرا که مخمرها جزء فلور شایع مجاری ادراری ـ تناسلی هستند. به همین دلیل در گزارش این مخمرها باید به تعداد حد آستانه و وجود یا عدم وجود سایر میکروفلورهای مجاری ادراری توجه ویژه داشت.

 


پتانسیل احیاء ادرار برای اغلب بی هوازی ها نامناسب بوده و امکان رشد و تکثیر آنها در ادرار بسیار کم است و با توجه به آلوده شدن ادرار توسط فلور بی هوازی پیشابراه در آزمایش کشت ادرار ،انجام کشت بی هوازی ضروری نیست و انجام نمی شود مگر در آسپیرای سوپراپوبیک مثانه و آنهم با درخواست پزشک معالج که در اینگونه موارد درون آبگوشت تیوگلیکولات غنی شده تلقیح می شود.

 

علایم عفونت ادراری:

تب و لرز  _بی حالی ـ  بی حسی  ـ دفع  ادرار همراه با درد  _ سوزش وتکرر ادرار از نشانه های عفونت ادراری است.

بررسی عفونت ادراری در تستی به عنوان uc   ( urine culture )انجام می شود.

در دستگاه ادراری  باکتری هایی که بصورت روتین ایجاد عفونت می کنند یعنی بیشتر باعث عفونت می شوند عبارتند از: سودوموناس،استاف آرئوس،پروتئوس  Ecoli  ، که ممکن است عوامل دیگری مانند کلبسیلا هم باشند که باعث عفونت ادراری شوند .

80 درصد عفونت های ادراری توسط باکتری Ecoli اتفاق می افتد به علت نزدیکی مجاری دفع ادرار به مجاری دفع مدفوع احتمال آلودگی به باکتری های انتروباکتریاسه هم هست (انتروباکتریاسه در دستگاه گوارش  جزء میکروفلور طبیعی محسوب  می شوند اما اگر در قسمت مجاری ادراری ـ تناسلی وجود داشته باشند ایجاد بیماری می کند.

 

نحوه نمونه گیری صحیح ادرار برای کشت:

تکنسین آزمایشگاه موظف است نحوه صحیح نمونه گیری ادرار را به شخص بیمار گوشزد کند . بهترین نمونه ادرار برای کشت ادراریست که از شب قبل در مثانه باقی مانده است (ادرار صبح گاهی)اما به صورت تصادفی هم می توان این کار را انجام داد.

نحوه نمونه گیری :

نمونه ادرار برای کشت ادرار در ظروف استریلی به نام ظروف استریل ادرار قرار داده می شود .

*اگر هدف ما انجام آزمایش UA (Urine analuse) باشد.نمونه در لیوان های یکبار مصرف قرار داده می شود.

*میزان ادراری که درون این ظروف قرار داده می شود حدود cc20 است.

*ابتدا مجاری ادرار را با آب و صابون شست و شو داده و سپس مقدار اولیه ادرار دور ریخته می شود و قسمت میانی ادرار را درون این ظروف استریل وارد کرده و قسمت انتهایی ادرار دور ریخته می شود.

نکته:به دلیل این که قسمت ابتدایی ادرار با فشار خارج می شود میکروفلور طبیعی با‌آن کنده شده و خارج می شود.به همین دلیل مقدار اولیه ادرار دور ریخته می شود که اکر شخص مورد آزمایش آلودگی ادراری داشته باشد حالت پاتوژن آن بر روی محیط کشت رشد کند.

*نمونه ادراری سریعا"به نزدیکترین آزمایشگاه ارسال می گردد .اگر تکنیسین آزمایشگاه به هر دلیلی نتوانست همان لحظه از نمونه ها کشت تهیه کند موظف است آنها را در یخچال قرار دهد تا cfu افزایش نیابد.زمان نگهداری نمونه ها در یخچال نباید از 3 ساعت بیشتر تجاوز کند در غیر اینصورت نمونه گیری باید تجدید شود.

روش كیسه (urine bag):

این روش بیشتر در كودكان كاربرد دارد. پرینه و اطراف پیشابراه را با آب و صابون تمیز و بلافاصله آنرا خشك كرده و كیسه پلاستیكی استریلی را به ناحیه پرینه می چسبانند. به محض ادرار كردن كیسه ادرار برداشته میشود. اگر بیمار پس از 20 دقیقه ادارار نكرد، كیسه برداشته شده و پرینه دوباره با روش یاد شده پاك میگردد . توصیه میشود از كیسه ادرار جدیدی استفاده گردد. بهتر است كودك در وضعیت ایستاده قرار گیرد تا احتمال تماس ادرار با واژن كم شود. اگر دقت شود میتوان با این روش نمونه قابل قبولی بدست آورد اما متاسفانه احتمال آلودگی وجود دارد و در حدود 10% نمونه های ادرار اطفال سالمی كه با این روش تهیه میشود حدود CFU/mL50000 باكتری دارد. در واقع نتیجه منفی كشت در این روش ارزشمند تر از نتیجه مثبت آن است. در صورت مثبت شدن كشت بایستی با روش جمع آوری دیگری تكرار شود

 

محیط کشت های مورد استفاده در UC:

الفـ محیط خونی بلاد آگار(blood agar ) :محیط مغذی و عمومی برای باکتری ها

بـ EMB agar  یا مک کانکیMAC) ):محیط کشت اختصاصی برای باکتری های گرم منفی

روش آزمایش :

 نكته مهمی كه باید در این خصوص مد نظر باشد ، مقدار مورد نیاز ادرار برای كشت میباشد. در حال حاضر اغلب آزمایشگاهها برای كشت ادرار از لوپ كالیبره شده (Calibrated loop ) استفاده میكنند كه درآن حجم معینی از ادرار توسط لوپ پلاتینی و یا پلاستیكی یكبار مصرف برداشته میشود. از سایر روشهای رایج میتوان به روش Filter- Paper- Dip - Strip اشاره كرد كه در آن از نوار كاغذی صافی با ابعاد مشخص استفاده میگردد 0 در این روش كاغذ صافی استریل مستطیلی شكل را در ادرار فرو برده و بر روی محیط كشت داخل پلیت انتقال میدهند و با توجه به رشد باكتریها آن را بررسی میكنند. البته روش رایج در اغلب آزمایشگاههای جهان استفاده از لوپ كالیبره شده میباشد .

 

كشت ادرار بطریق لوپ كالیبره شده بطریق زیر انجام میگیرد:

 

1- ابتدا لوپ را روی شعله استریل كنید و سپس آنرا با فاصله كمی از شعله نگهدارید تا كاملا خنك شود.

2-ظرف ادرار را به آرامی و بصورت دایره ای تكان دهید تا نمونه ادرار داخل بخوبی مخلوط شود . سپس در كنار شعله درب آنرا بردارید .

3- لوپ استریل و خنك شده را بطور عمودی از جایی كه حبابهای هوا وجود نداشته باشند وارد نمونه ادراركنید .

4- لوپ پر از ادرار را خارج نموده و بصورت خطی مستقیم در امتداد یك قطر بر سطح محیط كشت آگار خوندار كشیده و سپس در روی محیط با حركات منظم زیگزاك عمل تلقیح را انجام دهید

 5- لوپ را مجدداً وارد نمونه ادرار كرده و یك لوپ پر از آنرا برداشت كنید و به روی محیط كشت مكانكی آگار (بدون كریستال ویوله ) انتقال داده و به منظور ایزولاسیون آن را به روش Streaking كشت دهید. در آزمایشگاه از EMB آگار استفاده شد.

 6- محیط کشت ها را بعد از کشت لیبل گذاری کرده (شماره پذیزش و...) پلیت ها را در◦c 37 به مدت یك شب انكوبه کنید ،  بعد از این مدت اگر بر روی محیط کشت هیچ کلنی رشد نکرد 24 ساعت دیگر آن را در انکوباتور قار می دهیم سپس با عدم رشد کلنی جواب آزمایش منفی گزارش می شود.

 7- تعداد كلنی های قابل رویت درمحیط كشت بلاد آگار با توجه به حجم لوپ بكار رفته شمارش میشود ( اگر حجم لوپ 01/0 میلی لیتر باشد تعداد كلنی صد برابر و اگر 001/0 میلی لیتر باشد هزار برابر آن درنظر گرفته میشود ).

 توسط این دو محیط( بلاد آگار و مكانكی آگار ) امكان افتراق باسیلهای گرم منفی ، استافیلوكوكها ، استرپتوكوكها و انترو كوكها فراهم می شود ولی در برخی موارد، رشد انتروكوكها و سایر استرپتوكوكها ممكن است بعلت رشد بیشتر گونه های                   انترو باكتریاسه نامشخص باشد. بهمین دلیل بعضی از آزمایشگاهها از محیط انتخابی برای رشد باكتریهای گرم مثبت مانند محیط كلمبیا كولیستین نالیدیكسیك اسید آگار ( CAN) و یا فنیل اتیل الكل آگار(PEA) نیز استفاده میكنند. باتوجه به مشخصات كلنی های ایجاد شده میتوان جنس و گونه میكرو ارگانیسم ها را نیز توسط محیط های افتراقی و آزمایشهای تشخیصی، معین كرد 

نکته : طبق استاندارد بین المللی میزان 10 4 تا 10 5 باکتری قابلیت تشخیصی دارد و یا به زبا ن ساده ترکلنی های همولیز داده و یا کلنی هایی که به تعداد 10 کلنی و یا بیشتر در روی محیط کشت رشد کرده قابلیت تشخیصی دارد باکتری های میکروفلور دستگاه ادراری –تناسلی همولیز منفی هستند اگر باکتری همولیز داده باشد نشانه پاتوژن بودن آن است.

بعد از نمونه گیری در ظروف یکبار مصرف (اگر UA باشد فقط در یکبار مصرف اما اگر UC مورد نظر ما باشد حتما UAهم در کنار آن اعلام می شود ) ابتدا نمونه ادرارکه داخل ظرف ادرار است به بخش میکروبی آزمایشگاه می رود و تکنیسین میکروبیولوژیست آن ادرار را چک می کند و  بر روی محیط بلاد و یا مک کانگی یا EMB کشت می دهد UC )) سپس این اجازه را می دهد که به قسمت ماکروسکوپی برود تکنسین ادرار را از لحاظ موارد زیر بررسی می کند:

کدورت یا شفافیت  ـ_ PH  )SG وزن مخصوص ادرار) ـ بوی ادرار چون باکتری ها تولید بو می کنند ـ وجود پروتئین در ادرار ـوجود قند در ادرار ـبه وسیله نوارهایی در ادرار چند عامل را بررسی می کند اما بیلی روبین را اگر پزشک دستور دهد بررسی می کند.Specific))

بعد از انجام مراحل به سراغ قسمت میکروسکوپی می رود در آنجا cc10 از ادرار را داخل لوله آزمایش می کنند و در داخل دستگاه سانتریفیوژ می گذارند سپس قست محلول رویی را بیرون می ریزند در ته لوله یک قطره لام وسط آن گذاشته لامل را روی آن قرار می دهند.در این حالت وجود قارچ در ادرار  و یا وجود اگزالات  ممکن است دیده شود .

 نکته اگر در بدن شخصی عفونت وجود داشته باشد سیستم ایمنی بدن شروع به تولید مقدار زیادی WBCمی کند که این امر باعث می شود WBC ها در ادرار آزاد شود میزان طبیعی WBC در ادرار 1یا2ـ0 است

در شرایط استاندارد هنگامی که در تست UC  مشخص شد که ادرار باکتری دارد از طرف دیگر باید UA را چک کرد به دلیل این که اگر وجود باکتری در ادرار تشخیص داده شود متعاقباWBC" هم در ادرار افزایش می یابد ( در حد 2 عدد به بالا )

نکته:اگر در تست UA  ،WBC دیده شود اما در UC وجود باکتری گزارش نشود این احتمال می رود که شخص آنتی بیوتیک مصرق کرده باشد یا این امر به دلیل اشتباه تکنیسین آزمایشگاه باشد.

 

 

نحوه بررسی محیط کشت :

 1ـ تشخیص باکتری

 2ـ تست آنتی بیوگرام

مراحل تشخیص باکتری از لحاظ گرم مثبت و منفی بودن :

*اگر روی محیط کشت بلاد آگار باکتری قابل تشخیص رشد کرده باشد و روی EMB رشد نکرده باشد پس این موضوع نشان می دهد که باکتری گرم مثبت است.

*اگر در هر دو محیط کشت باکتری  قابل تشخیص رشد کرده باشد به احتمال قوی گرم منفی است.

*اگر باکتری به صورت Mix  در روی بلاد آگار رشد کرده باشد  و روی Emb هم رشد کرده باشد در این صورت مشخص نیست باکتری گرم مثبت است یا منفی به همین دلیل بای آزمایش گرم را انجام داد.

 

روش انجام تست کاتالاز:

روی یک لام یک قطره (H2O2  سه یا پنج درصد) قرار می دهیم سپس مقداری کلنی مورد نظز داخل آن حل می کنیم اگر باکتری آنزیم کاتالاز را داشته باشد H2O2 را به H2 و O2 آزاد می کند . حباب و  کف اکسیژن در سطح این قطره نشاندهنده مثبت بودن تست کاتالاز است ایت تست دو خانواده بزرگ باکتری  (استاف و استرپ ) را از هم جدا می کند.

 

تست کواگولاز:اگر باکتری دارای آنزیم کواگولاز باشد توانایی تبدیل فیبرینوژن  محلول داخل پلاسما را به  فیبرین لخته دارد.این تست بیشتر روی پلاسمای خرگوش انجام میشودو اگر باکتری کواگولاز مثبت باشد در روی لام رشته های فیبرین را مشاهده می کنیم.

*استاف ساپروفیتیکوس جزء دسته کواگولاز منفی هاست.

*در ادرار بیشتر استرپ B دیده می شود ممکن است A هم دیده شود.

*بیشتر گونه های استرپ B همولیز بتا تولید می کنند

آنتی بیو گرام(Susceptibility testing ) :

این تست بمنظور ارزیابی حساسیت یا مقاومت باكتریهای پاتوژن جداشده از عفونتهای مجرای ادراری بیماران سرپایی و بویژه بستری شده دربیمارستان یا باسابقه عود عفونت درمجرای ادراری ، با استفاده از دیسك های منتخب آنتی بیوتیك ها و به روش استاندارد كیربی بایر(Kirby-Bauer)در آزمایشگاه های تشخیص طبی انجام میگیرد.

نکته :

* برای تشخیص دادن استاف آرئوس  از روش تشخیص همولیز در سطح کلنی استفاده می شود. اکثر گونه های استاف آرئوس بر روی محیط بلاد آگار همولیز بتا تولید می کنند(همولیز کامل دارند)به این صورت که  اطراف کلنی بی رنگ  می شود.

* در خانم های جوان استاف ساپروفیتیکوس می تواند عامل عفونت های ادراری باشد.

* عفونت های ادراری در خانم ها به دلیل کوتاهی پیشابراه و نزدیک بودن مجاری دفع ادرار و مدفوع دو برابر آقایان اتفاق می افتد.

*کسی که آنتی بیوتیک مصرف می کند جواب منفی کاذب می گیرد برای جلوگیری از این اتفاق  باید 5 روز از زمان خوردن آنتی بیوتیک گذشته باشد سپس آزمایش دهد.به دلیل این که باکتری ها در کبد متابولیزه می شوند و مقداری از آنتی بیوتیک هم از راه ادرار و مدفوع دفع می شود که باعث از بین رفتن باکتری های پاتوژن آن ناحیه می شود.

 *محیط کشت EMB از کنار به صورت سبز لجنی است .





طبقه بندی : آزمایشگاه ها، مطالب علمی، باکتری شناسی، میکروب شناسی، 
عنوانهای دیگر : کشت ادرار، uc،
منبع : آزمایشگاه میکروب شناسی ـ سامان کرمخانی،

سه شنبه 19 شهریور 1392
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


درباره وبلاگ


با عرض سلام خدمت تمامی بازدید کنندگان گرامی
این وبلاگ توسط گروهی از بچه های علوم آزمایشگاهی ورودی 90 دانشگاه آزاد بروجرد در خرداد ماه 92 ساخته شده .
از تمامی عزیزانی که مایل به همکاری در این وبلاگ هستن ازشون خواهش میکنیم در قسمت نظرات وبلاگ نام و شماره همراه خود را بنویسند تا با آنها تماس گرفته شود.
امیدواریم بتوانیم مطالب مفیدی ارائه دهیم که شما استفاده خوبی داشته باشین
آرزو می کنیم لحظات خوبی رو تو این وبلاگ سپری کنید.
نظرات و انتقادات شما عزیزان می تواند ما را در پیشبرد اهدافمان یاری دهد.

نظرسنجی
رضایت شما از وبلاگ؟







آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
فرم تماس
نام و نام خانوادگی
آدرس ایمیل
امکانات دیگر

کلیه حقوق این وبلاگ برای علوم آزمایشگاهی ورودی90 محفوظ است